İsrail gazetesi: 7 Ekim'in faturası 228 milyar dolara ulaştı

Zman Yisrael haber sitesinde yayımlanan bir rapor, İsrail'in 7 Ekim 2023'ten bu yana Gazze, Lübnan, Suriye ve İran cephelerinde yürüttüğü savaşın, ülke tarihinin "en maliyetli askeri harekâtı" haline geldiğini ortaya koydu.

Rapora göre; doğrudan kamu harcamaları, ekonomik kayıplar ve ABD'nin askeri yardımlarıyla birlikte savaşın toplam maliyeti yaklaşık 683 milyar şekele (228 milyar dolar) ulaştı.

İsrail Merkez Bankası verilerine dayanan analize göre, savaşın doğrudan maliyeti 2025 yılı sonu itibarıyla yaklaşık 352 milyar şekel (117 milyar dolar). İran'la yaşanan çatışmalar da dahil olmak üzere 2026 yılındaki askeri operasyonlar hesaba katıldığında, bu rakamın 405 milyar şekele (135 milyar dolar) çıkması bekleniyor.

Raporda yer alan doğrudan bütçe harcamalarının temel dağılımı şu şekilde sıralanıyor:

• Askeri ve güvenlik kurumları: 243 milyar şekel (82 milyar dolar)
• Sivil harcamalar: 57 milyar şekel (20 milyar dolar)
• Tazminat Fonu ve emlak vergisi zararları: 33 milyar şekel (11 milyar dolar)
• Artan kamu borcunun faiz yükü: 19 milyar şekel (6,4 milyar dolar)

Raporda ayrıca, İsrail'in savaş boyunca ABD'den aldığı silah, mühimmat, askeri teçhizat ve lojistik destek şeklinde gelen 78 milyar şekellik (26 milyar dolar) devasa askeri yardımların bu doğrudan harcama kalemlerine dahil olmadığına dikkat çekildi.

Bütçe Nereye Harcanıyor?

Söz konusu devasa kamu harcamaları; askeri operasyonların finansmanı, mühimmat ve önleyici füze alımı, hava kuvvetlerinin operasyonel faaliyetleri ve askeri teçhizatın bakımını kapsıyor. Bütçenin en önemli kalemlerinden birini ise "İsrail tarihindeki en büyük yedek asker çağırma operasyonunun" finansmanı oluşturuyor. Yalnızca 2024 yılı içinde, uzun süreler boyunca göreve çağrılan yedek askerlerin tazminat, maaş ve ödenekleri için yaklaşık 37 milyar şekel (12,3 milyar dolar) harcandı.

İşgal hükümeti ayrıca; savaştan zarar gören şirketler ve bireyleri tazmin etmek, kuzey ve güney sınır bölgelerindeki sakinlerin tahliyesini finanse etmek, hasar gören yerleşim yerlerini yeniden inşa etmek ve mağdurlara sağlık ve psikolojik destek sağlamak için milyarlarca şekel tahsis etti.

Siyonistlerin Sırtındaki Yük ve Ekonomik Daralma

Tahminler, savaşın mali yükünün her bir İsrailli için yaklaşık 40 bin şekele (13,3 bin dolar), ortalama bir aile için ise yaklaşık 150 bin şekele (50,6 bin dolar) denk geldiğini gösteriyor. Vergilerin büyük bölümünü sırtlayan yüksek gelirlilerin ek mali katkısının kişi başı 160 bin şekeli (53 bin dolar) bulduğu öngörülüyor.

Daha geniş makroekonomik bağlamda İsrail Merkez Bankası; ekonomik faaliyetlerdeki yavaşlama ve üretimde yaşanan düşüşün bir sonucu olarak Ekim 2023 ile 2025'in sonu arasındaki kümülatif Gayrisafi Yurt İçi Hasıla (GSYH) kaybını 177 milyar şekel (60 milyar dolar) olarak tahmin etti. İran'la olan savaş da dahil olmak üzere 2026 yılındaki çatışmaların yol açtığı zararlar hesaba katıldığında, güvenlik risklerinin devam etmesiyle birlikte GSYH kaybının 200 milyar şekeli (67 milyar dolar) aşması bekleniyor.

"Ekonomiyi En Çok Tüketen Askeri Olay"

Savaşın 683 milyar şekellik (228 milyar dolar) rekor toplam maliyeti; 405 milyar şekellik doğrudan kamu harcamaları, 78 milyar şekele denk gelen ABD yardımları ve 200 milyar şekeli aştığı tahmin edilen GSYH kayıplarının toplanmasıyla elde ediliyor.

Rapor; kamu borcundaki artış, yükselen vergiler ve altyapı ile kamu hizmetlerine yönelik harcamalardaki düşüş nedeniyle bu savaşın yansımalarının uzun yıllar devam edeceği uyarısıyla son buluyor. Varılan nihai sonuç, "Demir Kılıçlar" savaşının rejimin kuruluşundan bu yana İsrail ekonomisini en çok tüketen askeri olay olduğunu tescilliyor.

Kaynak: İslami Analiz